Μια ιδιαίτερα φορτισμένη και ουσιαστική φωτογραφική αφήγηση παρουσιάζεται σήμερα στην Αθήνα μέσα από το βιβλίο “The Fumes of Mars” της Κατερίνας Αγγελοπούλου. Η εκδήλωση συνδυάζει παρουσίαση, συζήτηση και έκθεση, προσφέροντας μια ολοκληρωμένη εμπειρία γύρω από ένα έργο που ακουμπά βαθιά ένα συλλογικό τραύμα. Με αφετηρία την καταστροφική πυρκαγιά στο Μάτι το 2018, το έργο εξελίσσεται σε μια πολυεπίπεδη έρευνα για τη μνήμη, την ευθύνη και τη διαχείριση της καταστροφής, μέσα από το βλέμμα μιας δημιουργού που βίωσε η ίδια το γεγονός.
Το “The Fumes of Mars” δεν φιλοδοξεί να είναι ένα απλό φωτογραφικό λεύκωμα. Πρόκειται για ένα αντι-αρχείο, μια σύνθετη καλλιτεχνική και ερευνητική προσέγγιση που επιχειρεί να επαναπροσδιορίσει τον τρόπο με τον οποίο καταγράφονται και ερμηνεύονται οι μεγάλες καταστροφές.
Η Κατερίνα Αγγελοπούλου, επιζήσασα της πυρκαγιάς στο Μάτι μαζί με την οικογένειά της, συγκεντρώνει στο έργο της ένα υβριδικό σύνολο υλικού: φωτογραφίες από την ημέρα του συμβάντος και την περίοδο που ακολούθησε, μαρτυρίες επιζώντων, εναέριους χάρτες, μετεωρολογικά δεδομένα, υλικό από κάμερες ασφαλείας και προσωπικά αντικείμενα που ανακτήθηκαν από τα ερείπια. Το έργο αμφισβητεί ευθέως την επίσημη αφήγηση που διαμορφώθηκε γύρω από την τραγωδία, ανοίγοντας ένα κρίσιμο ερώτημα: ποιος τελικά ελέγχει την αφήγηση μιας καταστροφής και ποιοι μένουν εκτός αυτής;
Η φωτογραφική γλώσσα και η εμπειρία του τραύματος
Η οπτική προσέγγιση του έργου ακολουθεί μια μη γραμμική δομή, αντανακλώντας τον τρόπο με τον οποίο το τραύμα αποδομεί τη χρονικότητα και τη συνοχή της μνήμης. Ασπρόμαυρες εικόνες τοπίων, εσωτερικών και εξωτερικών, απογυμνωμένων από ανθρώπινη παρουσία, δημιουργούν ένα περιβάλλον σχεδόν αποκαΐδι — έναν κόσμο εμποτισμένο από στάχτη και απουσία.
Στη συνέχεια, έγχρωμες εικόνες από την ίδια την ημέρα της πυρκαγιάς εισάγουν τον θεατή σε μια συνθήκη έντονης, σχεδόν υπερ-πραγματικής εμπειρίας. Τα προσωπικά αντικείμενα παρουσιάζονται ως αρχαιολογικά κατάλοιπα, θραύσματα ζωών που επιχειρούν να επανασυνδεθούν μέσα από τη φωτογραφική πράξη. Η επιλογή αυτής της πολυεπίπεδης αφήγησης δεν είναι αισθητική μόνο, αλλά βαθιά πολιτική και υπαρξιακή: η φωτογραφία λειτουργεί ως εργαλείο μνήμης, αμφισβήτησης και αναζήτησης λογοδοσίας.
Η έκδοση και το διεθνές πλαίσιο
Η μονογραφία κυκλοφόρησε από τον εκδοτικό οίκο GOST Books στο Λονδίνο το 2025 και ήδη έχει ενταχθεί σε ένα διεθνές πλαίσιο παρουσίασης, με συμμετοχές σε σημαντικά φωτογραφικά φεστιβάλ όπως το Photo London, καθώς και τα φεστιβάλ του Σαράγεβο και της Λοτζ. Η έκδοση περιλαμβάνει δοκίμια των Michael Herzfeld (Harvard University) και Γιάννη Γκάμπριελ (University of Bath), ενισχύοντας τη θεωρητική διάσταση του έργου και τοποθετώντας το στο ευρύτερο πεδίο της ανθρωπολογίας, της κοινωνιολογίας και των σπουδών μνήμης.
Η δημιουργός πίσω από το έργο
Η Κατερίνα Αγγελοπούλου (γεν. 1982, Αθήνα) είναι εικαστικός που εργάζεται κυρίως με τη φωτογραφία, εστιάζοντας στην ένταση ανάμεσα στην ιδιωτική μνήμη και το δημόσιο αρχείο. Μέσα από μακροχρόνια έρευνα σε προφορικές ιστορίες και αρχειακό υλικό, επιχειρεί να ανασύρει αφηγήσεις που έχουν αποσιωπηθεί ή παρερμηνευθεί.
Η πρακτική της επηρεάζεται από τη μακρά της εμπειρία στη σκηνογραφία και τη δραματουργία σε θέατρο, όπερα, χορό και κινηματογράφο, κάτι που γίνεται εμφανές στη δομή και τη σκηνοθετική ένταση των εικόνων της.
Έχει σπουδάσει Μαθηματικά και Θεωρητική Φυσική στο Imperial College London, Σκηνογραφία στο Central Saint Martins και ολοκλήρωσε το μεταπτυχιακό της στη Φωτογραφία στο London College of Communication με άριστα. Το έργο της έχει παρουσιαστεί σε διεθνή μέσα και σημαντικούς πολιτιστικούς χώρους, ενώ έχει λάβει διακρίσεις και υποτροφίες, επιβεβαιώνοντας τη δυναμική της παρουσία στη σύγχρονη φωτογραφική σκηνή.
- Χώρος: Hyper Hypo, Βορέου 10, Αθήνα
- Εγκαίνια: Πέμπτη 19 Μαρτίου 2026, 20:00
- Διάρκεια: 19 – 28 Μαρτίου 2026
- Είσοδος: ελεύθερη
